Rozgrzane pasmo stali w walcowni gorącej ArcelorMittal w Krakowie
Walcownia Gorąca ArcelorMittal Poland w Krakowie, 5 grudnia 2025. Fot. archiwum Zrobotyzowanych

Huta im. Tadeusza Sendzimira w Krakowie-Nowej Hucie, dawniej Huta im. Lenina, a dziś ArcelorMittal Poland, Oddział w Krakowie, była przez dziesięciolecia największym kombinatem metalurgicznym w Polsce. Wielkie piece i stalownia zostały wygaszone, ale pracuje tu nowoczesna walcownia gorąca blach, która z grubych stalowych slabów robi blachę cieńszą niż półtora milimetra.

Obecna nazwaArcelorMittal Poland S.A., Oddział w Krakowie
Dawne nazwyHuta im. Lenina (1954–1990), Huta im. Tadeusza Sendzimira (1990–2004), ISPAT Polska Stal, Mittal Steel Poland
Początek budowy26 kwietnia 1950
Otwarcie22 lipca 1954 (pierwsza surówka z wielkiego pieca nr 1)
Szczytlata 70.: ok. 6,7 mln ton stali rocznie, prawie 40 tys. pracowników
Wygaszenie wielkiego pieca23 listopada 2019
Walcownia gorącabudowa od 2005, pierwszy slab 2007
Wydajność walcowniok. 3,3 mln ton rocznie
Najcieńsza blachaok. 1,4 mm

Najważniejsze fakty

  • Budowa kombinatu ruszyła 26 kwietnia 1950 roku, a 22 lipca 1954 roku spuszczono pierwszą surówkę z wielkiego pieca nr 1.
  • W latach 70. huta produkowała ok. 6,7 mln ton stali rocznie i zatrudniała prawie 40 tysięcy osób.
  • Ostatni wielki piec wygaszono 23 listopada 2019 roku.
  • Walcownia gorąca z 2007 roku przerabia ok. 3,3 mln ton stali rocznie i walcuje blachę do ok. 1,4 mm.
  • Dziś zakład to Oddział w Krakowie ArcelorMittal Poland.

Historia

Kombinat Nowej Huty

Decyzję o budowie wielkiej huty pod Krakowem podjęto w latach 40. Budowa kombinatu ruszyła 26 kwietnia 1950 roku, a razem z nim powstawało nowe miasto, Nowa Huta. 22 lipca 1954 roku hutę oficjalnie otwarto i spuszczono pierwszą surówkę z wielkiego pieca nr 1. Zakład nosił imię Lenina. W 1955 roku ruszyła stalownia martenowska i walcownia-zgniatacz.

W latach 70. kombinat miał 12 baterii koksowniczych, pięć wielkich pieców, stalownię martenowską i konwertorową. Produkował około 6,7 mln ton stali rocznie i zatrudniał prawie 40 tysięcy osób.

Od Sendzimira do ArcelorMittal

W 1990 roku hucie nadano imię Tadeusza Sendzimira, polskiego inżyniera i wynalazcy walcarek. Na początku lat 90. zamknięto stalownię martenowską i trzy wielkie piece, a w 1996 roku uruchomiono ciągłe odlewanie stali. W 2003 roku Polskie Huty Stali, w tym Kraków, kupił koncern LNM, który stał się częścią grupy ArcelorMittal. Od 2007 roku zakład działa jako oddział ArcelorMittal Poland.

W 2019 roku, z powodu cen energii, kosztów uprawnień do emisji CO₂ i słabszego rynku stali, zdecydowano o wygaszeniu części surowcowej. Ostatni wielki piec wygaszono 23 listopada 2019 roku, a w 2024 roku zapadła decyzja o całkowitym wyłączeniu baterii koksowniczej.

Walcownia gorąca

Nowoczesną walcownię gorącą zbudowano w ramach umowy prywatyzacyjnej. Budowa ruszyła w 2005 roku, a w 2007 roku w nowym piecu nagrzano pierwszy slab, czyli wielki stalowy blok. Stara walcownia została potem wyłączona i rozebrana. Po dobudowie drugiego pieca grzewczego linia przerabia około 3,3 mln ton stali rocznie.

Slaby, zwykle po około 25 ton, przyjeżdżają koleją m.in. z Dąbrowy Górniczej. W piecach pokrocznych nagrzewają się do około 1230°C przez 2,5 do 4 godzin. Potem wodny „prysznic” zbija z nich zgorzelinę, klatka wstępna walcuje je w 5–7 przepustach do grubości 30–55 mm, a sześć klatek wykańczających w ciągłym biegu robi z nich blachę o grubości nawet 1,4 mm, zwijaną w kręgi. Blachy jadą dalej do walcowni zimnej, do producentów rur, profili i konstrukcji oraz do przemysłu samochodowego i kolejowego.

Dla dzieci i rodzin: wyobraź sobie stalowy klocek długi jak autobus i ciężki jak kilkanaście samochodów. W walcowni w kilka minut zamienia się w taśmę blachy cienką jak tektura i długą na kilkaset metrów.

Huta i Zrobotyzowani

5 grudnia 2025 roku, w ramach ścieżki edukacyjnej prowadzonej razem z ArcelorMittal Poland, zwiedziliśmy Walcownię Gorącą. Przewodnikiem był Rafał Paradowski z ArcelorMittal Poland. Zobaczyliśmy mostek operatorów wsadu, piece grzewcze, zbijanie zgorzeliny, klatki walcownicze i zwijarki.

Zobacz też w Leksykonie

Jak trafić

Huta to czynny zakład i można do niej wejść tylko w zorganizowanej grupie. Z zewnątrz warto zobaczyć zabytkowe Centrum Administracyjne kombinatu przy ul. Ujastek 1, nazywane Pałacem Dożów, oraz całą Nową Hutę, która powstała razem z kombinatem.

Najczęstsze pytania

Czy Huta im. Sendzimira nadal działa?

Tak, ale bez wielkich pieców i stalowni. Pracuje m.in. nowoczesna walcownia gorąca blach, do której slaby przyjeżdżają koleją m.in. z Dąbrowy Górniczej.

Jak nazywała się huta w Nowej Hucie?

Od 1954 do 1990 roku Huta im. Lenina, potem Huta im. Tadeusza Sendzimira, a po prywatyzacji ISPAT Polska Stal, Mittal Steel Poland i ArcelorMittal Poland.

Kiedy wygaszono wielki piec w Krakowie?

Ostatni wielki piec wygaszono 23 listopada 2019 roku.

Czy można zwiedzać hutę w Nowej Hucie?

Tylko w zorganizowanych grupach. Z zewnątrz warto zobaczyć Centrum Administracyjne przy ul. Ujastek 1, zwane Pałacem Dożów.

Źródła

Privacy Preference Center